Warme Dagen, Koude Nachten: Waarom de Dauwpuntmarge van je Tomatengewas Ertoe Doet

Warme dagen, koude nachten. Een tomatenteler vroeg me er vorige week naar.

Het eerste wat hij zei, was dat het gemiddelde er goed uitzag.

Dat klopt. Een gemiddelde waarschuwt je niet voor een uitschieter.

Begin twintig graden overdag, dicht bij enkele graden vlak voor zonsopgang.

Je scherm- en buisstrategie vangt het grootste deel van die schommeling op voordat die de lucht rond je gewas bereikt, waardoor het 24-uursgemiddelde er netjes uitziet en er op je scherm niets verkeerd lijkt.

Het koude uiterste: stralingskoeling en je dauwpuntmarge

Neem eerst het koude uiterste.

Op een heldere, stille nacht verliest het gewas zijn energie niet aan de buitenlucht. Het verliest die als straling, aan een dak of scherm dat de open hemel net heel koud heeft gemaakt — een balans die je direct kunt volgen met een Net Radiometer. De luchttemperatuur registreert dat nauwelijks. Blad- en vruchttemperatuur wel.

Dan de rekensom. Neem een nacht van 19 graden. Bij 85% relatieve luchtvochtigheid is je dauwpunt 16,4, dus heb je 2,6 graden marge. Bij 90% is dat 17,3, en de marge 1,7. Doe dezelfde som bij 17 of bij 21 en die twee getallen verschuiven minder dan een tiende graad.

De blad-luchtkloof die je luchtsensor niet laat zien

Kijk nu naar je blad-luchtkloof.

Als je niet weet hoe groot die kloof is op een heldere septembernacht, weet je niet of je überhaupt marge hebt. En een kop die op zijn dauwpunt zit, is nacht na nacht een natte kop. Dat leidt tot ziekte en weinig activiteit.

Het warme uiterste: als de opname de vraag niet kan volgen

Nu het warme uiterste.

Je gewaskop warmt op in minuten. Je mat warmt op in uren. Om negen uur ’s ochtends kan je volledige vraag hebben op bladniveau, terwijl de wortelzone nog de temperatuur van de afgelopen nacht draait.

De plant haalt het verschil uit het dichtstbijzijnde reservoir, en dat is de vrucht. Calcium reist mee met de transpiratiestroom. Als de opname de vraag niet kan volgen, stopt het calciumtransport, en dat zie je twee trossen later terug.

Drie dingen die helpen, goedkoopste eerst

• Sluit het scherm op straling, niet op de klok. De snelste afkoeling van de dag begint eerder dan het aanvoelt.
• Een kleine buis vroeg werkt beter dan een grote buis laat. Je koopt plant­temperatuur, geen luchttemperatuur.
• Open in stappen in de ochtend. Laat het gewas transpireren voordat de zon het vraagt.

Het probleem is niet de daling die je koos. Het is de daling die je niet koos.

Om fair te zijn: een gecontroleerde daling aan het einde van de dag is een middel, geen fout. Het verplaatst assimilaten naar de vrucht en veel telers gebruiken het bewust. Het probleem is niet de daling die je koos. Het is de daling die je niet koos.

Wil je je eigen curves doorlopen? Neem contact op met mij of mijn collega’s bij Sigrow.

Sigrow’s Stomata Camera meet gewastemperatuur, blad-VPD en huidmondjesgedrag direct, terwijl Air+ en Air Pro+ luchtvochtigheid en CO₂ in de gaten houden. Check je eigen cijfers ook met onze gratis VPD-calculator.

Dit bericht is oorspronkelijk gedeeld door Timon van Lemmen op LinkedIn. Lees het originele bericht →

Wil je dauwpuntmarges en bladtemperatuur in jouw kas bespreken? Neem contact op met Timon en het Sigrow-team via success@sigrow.com (ma–vr, 9:00–18:00 CET) of support@sigrow.com (ma–vr, 9:00–21:00 CET).

Volg Sigrow op LinkedIn voor meer inzichten uit de praktijk.